Welke groente en fruit in de koelkast?

Bij temperaturen boven 30 graden, bewaren we het liefst alles in de koelkast. Maar er is een aantal voedingsmiddelen, met name groenten en fruit, dat gevoelig is voor koude. Niet elke groente mag dus in de koelkast, zelfs niet bij extreem warm weer. Komkommers en tomaten bijvoorbeeld houden niet van kou en ook andere groenten kunnen in de koelkast schade oplopen.

Niet alle groente en fruit mag in de koelkast

Geadviseerd wordt om de temperatuur in de koelkast bij extreme hitte van 7 naar 2 graden terug te brengen. Op die manier zorg je ervoor dat gevoelige levensmiddelen zoals vlees en melk niet bederven. Maar voor koudegevoelige groenten en fruit, kan dat te koud zijn. Komkommers bijvoorbeeld kunnen glazig worden als ze meer dan vier dagen bij temperaturen onder acht graden in de koelkast worden bewaard. Lees hier welke levensmiddelen in de koelkast horen en welke niet.

Niet elke fruitsoort verdraagt koele temperaturen

Bijzonder slecht is het in de koelkast bewaren van citrusvruchten en exotische vruchten zoals ananas, papaja, mango of banaan. Bij te koude temperaturen verandert daarvan de celstructuur. Bij banaan bijvoorbeeld wordt de cel-ademhaling geremd. Het resultaat: de vrucht wordt snel zwart, verliest zijn karakteristieke aroma en kleurt donker van binnen. Andere vruchten reageren op te koude temperaturen met bruine vlekken, een verschrompelde schil, glazige vlekken en deuken.

Groente en fruit dat veel water bevat

Maar ook een aantal inheemse groenten- en fruitsoorten kan je maar beter niet in de koelkast bewaren. Dit geldt vooral voor soorten die veel water bevatten, zoals komkommers, tomaten en paprika’s en zetmeelrijke voedingsmiddelen zoals aardappelen. Bewaar je dergelijke groenten toch even in de koelkast, kies dan het iets warmere groentevak.


Brood ook liever niet in de koelkast

De beste plaats om brood of droog gebak te bewaren is normaal gesproken buiten de koelkast. Wie de gebakken waren in de kou bewaart, moet ermee rekening houden dat die waterig zullen worden. Daarom is het beter om ze in een speciale broodtrommel te bewaren. Datzelfde geldt overigens ook voor mueslirepen of lekkernijen als fruitbonbons. Toch kan het op warme dagen nuttig zijn om brood in de koelkast te bewaren want dan schimmelt het niet zo snel. Maar brood dien je maar enkele dagen op die manier te bewaren omdat het door afkoeling al snel muf smaakt.

Bewaar aardappelen bij voorkeur in de kelder

Voor het bewaren van aardappelen en kool is een temperatuur van acht tot zestien graden optimaal. Dit geldt ook voor bessen, bladgroenten en abrikozen. Dergelijke producten horen niet noodzakelijkerwijs in de koelkast, maar houden wel van temperaturen onder acht graden. Dat soort temperaturen vindt je over het algemeen terug in een bijkeuken of in de kelder. Wie bij warm weer niet over zo’ n koele ruimte beschikt, kan deze levensmiddelen voor korte tijd in de groentelade van de koelkast leggen, maar moet ze wel snel gebruiken.

Bewaren betekent verlies van vitaminen

Ook bij een optimale opslag, moet je fruit en groenten zo snel mogelijk opeten. Want verlies aan vitaminen en voedingsstoffen laat zich bij geen enkele vorm van opslag vermijden, alleen vertragen. Niets beters dan tijdens de appeloogst een lekkere knapperige appel vers van de boom eten. In de koelkast bewaarde vruchten moet je er een uur of twee voor consumptie uitnemen. Op die manier krijgen ze weer hun volle aroma.

Voedselvergiftiging door te hoge temperaturen

Het Voedingscentrum voert in 2016 een campagne tegen het te warm bewaren van voedingsmiddelen in koelkasten. Elk jaar doen zich weer duizenden gevallen van voedselvergiftiging voor, die voor een deel zijn terug te voeren op te hoge temperaturen in de koelkast. Met actie wil het voedingscentrum het aantal gevallen van voedselvergiftiging terugbrengen.

Gekoeld bewaren niet alleen tegen bederf

Gekoeld bewaren gaat niet alleen bederf tegen, maar helpt ook om ziektekiemen, die al van nature in voedingsmiddelen zitten, op een laag niveau te houden. De beste temperatuur in de koelkast is 4 graden omdat bacteriën en schimmels dan nauwelijks een kans krijgen. Maar steekproeven hebben uitgewezen uit dat een kwart van de Nederlandse koelkasten te warm is afgesteld, tot soms wel 11 graden!

Groente en fruit wassen



Wassen voor het eten: dat geldt niet alleen voor de handen, maar ook voor groente en fruit. Ieder kind leert dat al. Thuis laat zich die regel gemakkelijk toepassen. Onderweg wordt het al wat moeilijker met het wassen van groente en fruit.

Hoe ongezond is ongewassen groente en fruit

Hoezeer de meningen over het wassen van groente en fruit verschillen, toonde een kleine rondvraag van een actualiteitenprogramma aan onder mensen van verschillende leeftijden. De antwoorden varieerden van “doe ik regelmatig” tot “nooit”. Sommigen vonden ook “een beetje vuil kan geen kwaad”. Wie heeft er gelijk? Hoe riskant is het eten van ongewassen groente of fruit nu echt?


Pesticiden zijn het meest gevreesd

Het meest gevreesd zijn wel pesticiden die in de conventionele landbouw tegen insecten, slakken, onkruid en schimmels worden gespoten. Talloze bestrijdingsmiddelen zijn in Nederland toegestaan. Bij controles van levensmiddelen door voedsel- en warenautoriteiten worden de resten daarvan regelmatig waargenomen op circa 75 procent van alle groente en fruit.

Afspoelen onder stromend water volstaat niet altijd

Afspoelen onder stromend water is alleen een optie bij in water oplosbare pesticiden. Gelukkig worden de meeste planten lang voor de oogst bespoten zodat de regen het merendeel van de chemische stoffen al verwijderd heeft. Bovendien worden veel producten na de oogst nog een keer gewassen. Maar watervaste pesticiden laten zich niet zomaar met een simpele wasbeurt verwijderen. Sommige bestrijdingsmiddelen, met name die welke al zeer vroeg in het rijpingsproces worden toegepast of die al bij het zaadgoed worden ingezet, zetten zich vast in het binnenste van de vrucht.

Producten uit de EU doorgaans goed gecontroleerd

Dat de residuen bij normale consumptie een kritische, potentieel schadelijke limiet niet overschrijden, wordt voortdurend gecontroleerd door voedsel– en warenautoriteiten. Als het alleen maar om de pesticiden gaat, kunnen producten uit de EU met een gerust hart worden gegeten zonder te wassen. Slechts in één tot twee procent van de gevallen geeft dat klachten.

Biologisch groente en fruit

Wie helemaal op zeker wil spelen, koopt biologische waren en vertrouwt erop dat de daarbij gebruikte middelen daadwerkelijk minder giftig zijn.

Groente en fruit van buiten de EU

Anders is dat bij groente en fruit die van buiten de EU komen. De aangetroffen overblijfselen liggen in maximaal 20 procent van de gevallen ver boven de grenswaarden, soms met bedenkelijke concentraties.


Tegen bacteriën helpt vooral verhitten

Naast pesticiden bevinden zich op groente en fruit ook bacteriën. Die zijn in de regel vrij onschuldig. Zelfs als je niet wast, zijn er nauwelijks schadelijke gevolgen voor de gezondheid. Alleen in zeldzame gevallen, waarbij ziekteverwekkende bacteriën of virussen in een latere bewerkingsgang op het oppervlak zijn beland en zich daarop hebben vermenigvuldigd, zijn degenen die wél wassen in het voordeel. Hoe het grondiger wassen gebeurt, hoe lager het aantal ziekteverwekkers en hoe groter de kans zonder diarree of verkoudheid ervan af te komen.

Parasieten
Ook parasieten kunnen een probleem zijn. Speciale aandacht in dat verband voor de vossenlintworm. Die komt onder vossen vrij veel voor en kan op alles wat in het open veld groeit, voet aan de grond te krijgen. Grondig wassen zal weliswaar de eieren van de parasiet verwijderen, maar dat is zeer moeilijk bij kleine vruchten. Een afdoende bestrijding  kan alleen worden bereikt door te verhitten of te bevriezen.